Rickandie » Specials » Jaartelling
Rickandie: Informatie van A tot Z

Internationaal hetzelfde systeem

Tegenwoordig wordt internationaal dezelfde jaartelling gehanteerd. Die jaartelling is de zogenaamde christelijke jaartelling. Maar daarnaast is ook een aantal andere tellingen in gebruik geweest en zijn ze dat voor een deel nog. Met de christelijke jaartelling worden niet alleen de jaren geteld vóór en vanaf een bepaalde datum maar de jaartelling bevat ook allerlei detailgegevens die bestaan uit onderdelen van de jaren.

Christelijke jaartelling

De christelijke jaartelling is door de monnik Dionysius Exiguus geïntroduceerd en gaat in vanaf het jaar van de geboorte van Christus. Maar volgens huidige historici werd Christus enkele jaren eerder geboren dan waar de monnik van is uitgegaan. Correctie daarvan is uiteraard onmogelijk omdat de christelijke jaartelling wereldwijd wordt aangehouden en ook in het verleden in geschiedschrijving is meegenomen.

Andere jaartellingen

Sommige volken of religies gaan (naast de christelijke jaartelling) uit van andere jaartellingen zoals:
  • Joodse jaartelling, vanaf 3761 v.Chr.
  • Boeddhistische jaartelling, vanaf 543 v.Chr.
  • Chinese jaartelling, vanaf 2697 v.Chr.
  • Diocletiaanse jaartelling, vanaf 284 n.Chr.
  • Ethiopische jaartelling, vanaf 8 n.Chr.
  • Islamitische jaartelling, vanaf 622 n.Chr.
  • Japanse jaartelling, vanaf 1989 n.Chr.
  • Maçonnieke jaartelling, vanaf 4000 v. Chr.
  • Seleucidische jaartelling, vanaf 312 v.Chr.
  • Thaise jaartelling

Niet meer in gebruik zijn de jaartellingen:
  • Egyptische Koningslijsten vanaf ongeveer 3000 v.Chr.
  • Franse Republikeinse jaartelling, vanaf 1792 n.Chr.
  • Italiaanse Fascistische jaartelling, vanaf 1922 n.Chr.
  • Romeinse jaartelling, vanaf 753 v.Chr.
  • Spaanse jaartelling, vanaf 38 v.Chr.

Gegevens die met de jaartellingen te maken hebben zijn:
  • Millennium
  • Eeuwen
  • Jaren
  • Maanden
  • Weken
  • Dagen
  • Uren
  • Minuten
  • Secondes

Verschillende deeleenheden

Getallen die gekoppeld zijn aan die gegevens zijn minder overzichtelijk dan getallen die bijvoorbeeld bij het meten van bepaalde afstanden worden gebruikt. Een voorbeeld is het delen van een jaar in 12 maanden waarbij de maanden kunnen bestaan uit 28, 29, 30 of 31 dagen. Bij afstanden worden immers ronde getallen gebruikt als 1000, 100, 10 en 1.

Van zonnewijzer naar precisie horloge

Voor het delen van het laatste onderdeel van de jaartelling, namelijk de dag, worden uren, minuten en secondes gebruikt die tegenwoordig op geavanceerde uurwerken kunnen worden afgelezen. De tijd van de zonnewijzer is voorbij en heeft plaatsgemaakt voor bijvoorbeeld klokken die als kunstwerken een plaats in huis hebben gekregen en precieze horloges met diverse andere aanduidingen dan alleen de tijd.
Dagen, uren, minuten en uurwerken

Dagen, uren, minuten en uurwerken

Hoewel met de term dag in de regel 24 uur wordt bedoeld wordt ook wel eens over een dag gesproken als de tijd tussen zonsopgang en zonsondergang wordt bedoeld. Die periode wordt ook wel een dagduur ge…
Jaren, eeuwen, millennium en tellen, delen en meten

Jaren, eeuwen, millennium en tellen, delen en meten

Waar we in de geschiedschrijving regelmatig mee te maken hebben is de indeling in jaren, eeuwen en als minder belangrijke periode een millennium. Alles uit het verleden wordt opgehangen aan jaartallen…

Jaren, maanden, weken, dagen en kalender

In de behoefte aan ordening en indeling zijn in de loop van de eeuwen allerlei metingen aan de orde geweest. Ooit duurde een jaar 354 dagen wat was gebaseerd op omlooptijd van de maan. Ook diverse and…
Van Egyptische jaartelling naar gregoriaanse kalender

Van Egyptische jaartelling naar gregoriaanse kalender

In de tijd van de opkomst van de landbouw bestond er behoefte aan het weten in welke periode van het jaar men leefde. Dat was nodig om te weten wanneer gezaaid en geoogst kon worden. Om die reden hebb…
Gepubliceerd door Rickandie op 07-02-2014, laatst gewijzigd op 31-03-2015. Het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van deze special ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.

Bronnen en referenties
  • Wikipedia
Schrijf mee!